CNC teknolojisi, üretimde yeni bir çağ başlatıyor

Sanayide yatırım anlayışı değişiyor: CNC parkurlarını akıllı yazılım ve otomasyonla güçlendiren çözümler öne çıkarken, havacılık gibi sıfır hata gerektiren endüstrilerin yükselişi dönüşümü hızlandırıyor. Tezmaksan CEO’su Hakan Aydoğdu, akıllı teknolojilerle desteklenen CNC sistemlerinin rekabet gücünü artırarak üretimde yeni bir çağ başlattığını vurguluyor.

Küresel üretimde yaşanan dönüşüm, takım tezgâhları sektöründe yatırım önceliklerini yeniden şekillendiriyor. Elektrikli araçlarla birlikte otomotiv yatırımları yavaşlarken, havacılık gibi yüksek hassasiyet gerektiren sektörler büyümenin yeni adresi oluyor. Yeni makine yatırımı yerine mevcut CNC parkurunu akıllı yazılım ve otomasyon çözümleriyle güçlendiren uygulamalar, üretimde verimlilik ve rekabetin yeni belirleyicisi haline geliyor. Bu dönüşümün rekabet edebilmenin ön koşulu haline geldiğini belirten Tezmaksan CEO’su Hakan Aydoğdu, özellikle havacılık gibi hassas ve hatasız işlem gerektiren endüstrilerde yer almak isteyen firmaların mevcut üretim parkurlarını akıllı teknolojilerle güçlendirmesi gerektiğini söyledi. Aydoğdu, yeni makine yatırımı yapamayan işletmelerin de yazılım ve otomasyon çözümleriyle mevcut altyapılarını çok daha verimli hale getirebileceğini ifade etti.

Üretimin rotası havacılığa çevriliyor

Takım tezgâhları sektöründe yaşanan dönüşümün en önemli göstergesinin üretim alanlarındaki değişim olduğuna dikkat çeken Aydoğdu, “Uzun yıllar takım tezgâhı satışlarımızın yüzde 50’den fazlasını otomotiv sektörü oluştururken bugün havacılık, hassas işleme gerektiren diğer sektörlerle birlikte bu alanı geçmiş durumda. Türkiye 2021 yılında yaklaşık 2 milyar dolarlık takım tezgâhı kullanımıyla Cumhuriyet tarihinin en yüksek seviyesine ulaştı. Pandemi sonrası oluşan üretim talebinin normalleşmesi ve küresel üretim dinamiklerindeki değişimle birlikte sektör de yeni bir dengeye oturdu. İlk beş ayda takım tezgâhları ithalatı yüzde 14 düşüşle 560 milyon dolara, ihracat ise yüzde 12 gerileyerek 244 milyon dolara ulaştı. Toplam takım tezgâhı kullanımı da yüzde 5,5 azalışla yaklaşık 700 milyon dolar seviyesinde gerçekleşti. Ancak bu tablo yalnızca Türkiye’ye özgü değil. Takım tezgâhlarındaki yavaşlama dünya genelinde de yaşanıyor. Bu tabloyu olumsuz bir gelişme olarak değerlendirmiyoruz. Aslında sektör pandemi öncesindeki doğal seyrine döndü ve üretim daha yüksek teknolojiye yöneldi. Dünyadaki eğilim de bu yönde ilerliyor. Havacılık gibi hassas ve hatasız işlem gerektiren endüstriler çok daha yüksek teknolojiye sahip üretim altyapıları talep ediyor. Bu nedenle sanayicilerimizin mevcut üretim parkurlarını bu dönüşüme hazırlamaları gerekiyor” diye konuştu.

Şehirlerin yatırım haritası değişiyor

Sektördeki dönüşümün bölgesel yatırım verilerine de yansıdığına dikkat çeken Aydoğdu, “Otomotiv yatırımlarındaki yavaşlamaya karşılık, havacılık yatırımları hız kazandı. Bursa’da takım tezgâhı kullanımı yüzde 50 düşerken İstanbul’da bu oran yüzde 14 seviyesinde gerçekleşti. Buna karşılık havacılık üretiminin yoğun olduğu Eskişehir’de yüzde 200, Ankara’da yüzde 140, Kırıkkale’de ise yüzde 450 artış yaşandı. Bu veriler Türkiye’de üretimin yön değiştirdiğini açık şekilde gösteriyor. Otomotiv firmaları da bu nedenle havacılık sektörüne yöneliyor” dedi.

“Yeni makine almak yerine mevcut parkuru güçlendirmek mümkün”

Yüksek finansman maliyetlerinin yatırım kararlarını da değiştirdiğine dikkat çeken Aydoğdu, “Dünyada olduğu gibi Türkiye’de de CNC operatörü bulamama sorunu yüzde 70 seviyesinde. Bu da sanayicileri yeni makine yatırımı yerine mevcut üretim parkurlarını robot ve otomasyon sistemleriyle güçlendirmeye yönlendiriyor. Bugünün rekabet koşullarında birçok sanayici yeni makine yatırımı yapmak yerine verimliliğini artırmaya odaklanıyor. Robot ve otomasyon sistemleriyle mevcut makineler daha yüksek kapasiteyle çalışabiliyor. Elimizdeki CNC parkurunu akıllı teknolojilerle güçlendirdiğimizde hem üretim planlamasını daha öngörülebilir hale getiriyoruz hem de operatör kaynaklı hataları önemli ölçüde azaltıyoruz. Takım tezgâhı yatırımlarında leasing mekanizması sanayicilere önemli bir finansman avantajı sunuyor. Böylece yüksek TL faizleri yerine döviz bazlı finansmanla daha uygun maliyetlerle yatırım yapmak mümkün oluyor” diye konuştu.

“KOBİ’ler için otomasyona geçiş hiç olmadığı kadar kolay”

KOBİ’lerin otomasyona geçişte yaşadığı en büyük çekincenin robot programlama bilgisi olduğunu belirten Aydoğdu, Tezmaksan’ın geliştirdiği CubeBOX™ ve RoboCAM+ çözümleriyle bu bariyerin ortadan kalktığını söyledi. KOBİ’lerin uzun yıllar robot kullanımının karmaşık olduğunu düşündüğünü ifade eden Aydoğdu, “RoboCAM+ sayesinde sistemler robot programlama bilgisi gerektirmeden kısa sürede devreye alınabiliyor. Kurulum yarım günde tamamlanıyor, aynı gün içinde eğitim verilerek sistem üretime alınabiliyor. Böylece kol gücüne dayalı tekrar eden işler otomasyona aktarılıyor. Operatör kaynaklı hata oranı düşerken üretim daha sürdürülebilir ve öngörülebilir hale geliyor. Ayrıca robotlu üretim kadın istihdamını da destekliyor. Fiziksel güç gerektiren işlerin otomasyona aktarılması sayesinde kadınlar ve genç çalışanlar üretim süreçlerinde daha fazla yer alabiliyor” diye konuştu.

“Türkiye’de her 10 bin çalışana 43 robot düşerken dünya ortalaması 116 seviyesinde”

Türkiye’nin otomasyon yatırımları açısından önemli bir gelişim alanına sahip olduğunu belirten Aydoğdu, “Robot yoğunluğunda dünya ortalamasının gerisinde olmamıza rağmen Türk sanayicisi dijital dönüşüme hızlı adapte oluyor. Özellikle KOBİ ölçeğindeki işletmeler, yeni teknolojilere adaptasyon konusunda birçok Avrupa ülkesindeki benzer işletmeden daha hızlı hareket ediyor. Otomasyona geçildiğinde üretimin coğrafyasının önemi de azalıyor. Çin’de ya da Türkiye’de üretim yapmanızdan çok, verimli üretim yapabilmeniz rekabet gücünü belirleyen temel unsur haline geliyor. Bu da Türkiye’nin üretim dönüşümünde önemli bir avantaj oluşturuyor. Türkiye’de her 10 bin çalışana 43 robot düşerken dünya ortalaması 116 seviyesinde. Bu da otomasyonda gidecek çok yolumuz olduğunu gösteriyor. Sevindirici olan ise geçmişe göre bu sistemlere ulaşmanın çok daha kolay hale gelmesi. Hazır çözümler, kiralama modelleri ve yeni teşvik mekanizmaları sayesinde KOBİ’ler de otomasyona rahatlıkla geçebiliyor. Avrupa Birliği’nin Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizması ile birlikte verimli, izlenebilir ve kontrol edilebilir üretim tercih olmaktan çıkıp zorunluluk haline gelecek. Dijital üretim teknolojilerine yapılan yatırımlar kısa süre içinde rekabet avantajından üretimin temel gerekliliklerinden birine dönüşecek. Geçtiğimiz yıl dünyada katma değerli üretime yapılan yatırımlar, geleneksel üretim yatırımlarının 1,8 katına ulaştı. Dönüşüme ayak uyduran şirketler güçlenerek yoluna devam edecek, uyum sağlayamayanlar ise rekabette geri kalacak” dedi.

Sivas’ta üretiliyor 44 ülkeye ihraç ediliyor

İstanbul’daki üretim faaliyetlerini tamamen Sivas’a taşıdıklarını söyleyen Tezmaksan CEO’su Hakan Aydoğdu, şu ifadeleri kullandı: “Bugün üretimimizin yaklaşık yüzde 50’sini 44 ülkeye ihraç ediyor, kalanını ise Türkiye sanayisine sunuyoruz. Aslında üretimimizin yüzde 80’ini ihraç etmeyi amaçlıyorduk. Ancak Türkiye sanayicisinin dijital dönüşüme hızlı adapte olması ve otomasyon yatırımlarına yönelmesi, iç pazardaki talebi beklentimizin üzerine taşıdı. Bu tablo, Türk sanayicisinin dijital dönüşüme ne kadar hızlı adapte olduğu gösteriyor. Katma değeri yüksek makineler geliştirdiğinizde dünya sizi tercih ediyor. Bunun en somut göstergelerinden biri de talaşlı imalat tezgâhlarında ihracatımızın artmayı sürdürmesi. Çin sac işleme makinelerinde küresel pazarı domine ederken Türkiye talaşlı imalat tezgâhlarında ihracatını artırıyor. Havacılık sektöründe çok eksenli ve yüksek hassasiyetli üretim artık vazgeçilmez hale geldi. Biz de Sivas fabrikamızda geliştirdiğimiz minimum 9 eksenli tornalama merkezinin prototipini 28 Eylül-3 Ekim tarihleri arasında İstanbul Tüyap Fuar ve Kongre Merkezi’nde düzenlenecek MAKTEK 2026 Fuarı’nda tanıtacağız. Böylece hem iç pazarda hem ihracatta yeni bir başarı hikâyesi yazmayı hedefliyoruz.”