Karanlık zamanlarda tiyatro hâlâ bir direnç alanı

Bugün dünyanın birçok bölgesinde savaşlar ve bölgesel krizler devam ediyor. Ekonomik eşitsizlikler büyüyor, insani krizler derinleşiyor. Kadınların eşitlik mücadelesi hâlâ ağır bedellerle sürüyor. Öte yandan yapay zekâ ve yeni teknolojiler hayatı hızla dönüştürürken, aynı çağda insansız savaş araçlarının gölgesinde büyüyen çocuklar var. İnsanlık bir yandan büyük teknolojik ilerlemelerden söz ederken, diğer yandan temel adalet sorularıyla yüzleşmeye devam ediyor.  

Sanatçılar ise bu dünyada tarafsız bir yerde durmuyor. Tiyatro da yalnızca hikâye anlatmakla yetinmiyor; sahne, yaşananları görünür kılan, sorular soran ve suskunluğu kabul etmeyen bir alan olarak varlığını sürdürüyor. Tarih boyunca tiyatro sanatçıları, toplumların kırılma anlarında söz alanlar arasında yer aldı. Bugün de sahnede kurulan her hikâye, dünyaya dair bir tavır içeriyor. Adaletsizliklere, şiddete ve eşitsizliklere karşı söylenen her söz; seyirciyle aynı mekânda, aynı anda kurulan bir karşılaşmaya dönüşüyor. Bu karşılaşma, tiyatroyu yalnızca bir temsil olmaktan çıkararak, birlikte düşünmenin ve sorgulamanın alanına dönüştürüyor.   

Tiyatro Kooperatifi, özel tiyatroların üretim koşullarını güçlendirmek ve tiyatro alanını sürdürülebilir kılmak için dayanışma içinde üretmeye devam ediyor. 27 Mart Dünya Tiyatro Günü vesilesiyle bu dayanışmanın önemine bir kez daha dikkat çekiyor.   

Kooperatif modeliyle bir araya gelen tiyatrolar, tüm imkânsızlıklara, eşitsizliklere ve belirsizliklere rağmen birlikte üretmekte ısrar ediyor; tiyatronun ancak ortak hareket ederek ve iradeyle var olabileceğini ortaya koyuyor. Bu yaklaşım, tiyatro alanında dayanıklılığı artırmanın ve üretimi sürdürmenin temel yollarından biri olarak görülüyor. 

Tiyatro Kooperatifi Yönetim Kurulu Başkanı Mert Fırat, Dünya Tiyatrolar Günü'ne ilişkin değerlendirmesinde şu ifadeleri kullandı: 

“Bugün dünyanın birçok yerinde acılar, eşitsizlikler ve büyük belirsizlikler yaşanıyor. Böyle zamanlarda sanatın ve özellikle tiyatronun gücü daha da görünür hâle geliyor. Sahne, yalnızca bir temsil alanı değil; aynı zamanda birlikte düşünmenin, sorgulamanın ve hissetmenin de mekânı. Tiyatro Kooperatifi olarak biz, bu alanın ancak dayanışma içinde güçlenebileceğine inanıyoruz.  

Çünkü tiyatro, birlikte var olabildiğimiz sürece yaşayabilir.”